10 september 2021

Maatwerk en snelheid staan in het nieuwe inburgeringstelsel centraal, zegt de minister. Het begrip maatwerk kom je in het inburgeringsdomein nu al bijna overal tegen. Het lijkt dan ook een modewoord dat geen duidelijke betekenis (meer) heeft. Wat kunnen we er van verwachten? In de komende blogs besteden wij aandacht aan de manier waarop dit begrip terugkomt binnen zowel onderzoek als dagelijkse praktijken rondom inburgering. In deze eerste blog belichten we hoe maatwerk vanuit de literatuur wordt beschreven, wat de rol van maatwerk is in het nieuwe inburgeringsstelsel en hoe we zien dat maatwerk vorm krijgt in de inburgeringspraktijk. In deze invulling van maatwerk ligt de focus op het centraal stellen van de individuele inburgeraar.

Lub omschrijft maatwerk in zijn literatuurstudie als een traject dat aansluit bij individuele wensen, mogelijkheden en beperkingen. Deze aanpak heeft potentie om mensen intrinsiek te motiveren. Autonome motivatie komt voort uit het gevoel iets vanuit jezelf te doen zonder daartoe gedwongen te worden. Deze vorm van motivatie verschilt van ‘gedwongen motivatie’: motivatie die voort komt uit een gevoel van dwang. Bij intrinsieke motivatie is er minder sprake van uitstelgedrag, presteren mensen beter en hebben mensen vaker een goed gevoel over zichzelf[1].

Voornemens tot maatwerk binnen Wet Inburgering 2022

In de Nieuwe Wet inburgering is maatwerk een van de pijlers (net als tijdig starten, snelheid[2], dualiteit en kwaliteit). Het centrale uitgangspunt hierbij is dat gemeenten de regie voeren op de uitvoering van het nieuwe inburgeringstelsel. Zij krijgen hierbij meer ruimte voor het bieden van maatwerk.

Aan het begin van het inburgeringsproces wordt er een Brede Intake afgenomen. Hierin worden de startpositie en ontwikkelingsmogelijkheden op het gebied van inburgering en participatie vastgelegd. Na afname van een Brede Intake stelt de persoonlijke begeleider vanuit de gemeente samen met de inburgeraar een Persoonlijk Plan Inburgering en Participatie (PIP) op. Hierin staan de hoofdlijnen van het persoonsgebonden inburgeringstraject beschreven. Een voornemen tot maatwerk ligt hierin beschreven, maar ‘aanvulling hierop is een vereiste’, wordt ons verteld door een professional bij de gemeente. Deze gemeente heeft deel genomen het pilotprogramma Brede Intake en PIP.